- Najstarszy zapis to: ufundowanie przez HIERONIMA GOSTOMSKIEGO w 1604 roku klasztoru i szpitalika w Sandomierzu nad Wisłą (zakonnicy tego klasztoru mieli za cel niesienie pomocy ofiarom Wisły).
- W 1775 roku na polecenie księcia A. CZARTORYSKIEGO ogłoszono drukiem pierwszą książkę pt.: "O RATOWANIU TONĄCYCH" (wznowiona w 1728 roku)
- 13 listopada 1775 roku ogłoszono we Wrocławiu: "Edykt względem prędkiego ratowania przez nagłe przypadki zaginiętych w wodzie, albo jakimkolwiek sposobem o utratę życia przewidzianych osób" (był wydrukowany w zaborze pruskim w j. polskim).
- W 1783 roku opis najwcześniejszej metody ożywiania (ELIASZA) znanej obecnie "usta-usta" ogłosił na terenie Królestwa Polskiego - lekarz nadworny króla Stanisława Augusta FRANCISZEK KURCYUSZ (w książce: "O ratowaniu w przypadku nagłych").
- W 1805 roku w roczniku "DZIENNIK WIELEŃSKI" wysuwane są (przez redagującego JĘDRZEJA ŚNIADECKIEGO) opisy sposobów ratowania tonących, szczególnie w krajach "wodnych".
- W 1820 roku wydana zostaje we Lwowie pierwsza książka w zaborze austriackim: "NAUKA I SZTUKA PŁYWANIA", (autor: KAROL HEINITZ), w której opisane są sposoby holowania ratowanych do brzegu i zestaw przyborów w tzw. "skrzynce ratunkowej".
- W 1839 roku na terenie Królestwa Polskiego wydane są specjalne przepisy, na podstawie których RESUSCYTACJA uzyskuje podstawę prawną.
- W 1839 roku Rada Lekarska Królestwa wydaje w Warszawie pod redakcją A. JANKOWSKIEGO "Wiadomości o ratowaniu osób w stanie pozornej śmierci będących albo nagłą utratą życia zagrożonych" (wznowione w 1845 roku).
- W 1869 roku w Wadowicach ukazuje się książka dr GAWLIKA: "Ratowanie osób nagłą utratą życia zagrożonych", w której opisane szczegółowo metody: sztucznego oddychania, a przede wszystkim: SYLVESTRA i MARSCHALLA-HALLA.
- W 1874 roku w Poznaniu wydany zostaje "Poradnik lekarski dla ochronek i domowego użytku", w którym jeden z rozdziałów poświęcony jest ratownictwu.
- W 1883 roku w Krakowie dr KAZIMIERZ GRABOWSKI dokonał tłumaczenia książki prof. ESMARCKA: "DIE ERSTE HILFE BEI UNGLUECKSFALLEN".
- W 1898 roku z inicjatywy prawnika i dziennikarza JÓZEFA RADWANA powstaje w Kaliszu pierwsze na ziemiach polskich towarzystwo ratowania tonących pod nazwą: "CESARSKIE TOWARZYSTWO RATOWANIA TONĄCYCH". Na prośbę Komitetu Kaliskiego Towarzystwa dr LEON WERNIC wydaje w 1902 roku książke: "JAK RATOWAĆ TONĄCYCH".
- W 1910 roku ukazuje się książka: "PŁYWANIE" napisana przez nauczyciela krakowskiego "SOKOŁA" (jeden rozdział obejmuje w niej ratowanie tonących).
- Po odzyskaniu niepodległości następuje duży rozwój kultury fizycznej i sportu, którego propagatorami są nie tylko kluby sportowe ale także i czasopisma; jednym z nich jest "SPORT WODNY", w którym opunlikowane są materiały z zakresu ratownictwa wodnego, popularyzające pokazy i konkursy.
- 21.10.1925r. w Warszawie z okazji 10-lecia POLICJI RZECZNEJ odbył się na Wiśle pokaz ratownictwa wodnego.
- 20.04.1926r. roku na posiedzeniu zarządu Polskiego Związku Pływackiego powołano KOMISJĘ d/s RATOWNICTWA z siedzibą w SIEMIANOWICACH.
- W 1927 roku Komisja d/s Ratownictwa ogłosiła datę 29 CZERWCA jako "DZIEŃ RATOWNIKA", w którym należy organizować kursy szkoleniowe i pokazy ratownictwa.
- W lipcu 1929 zogranizowane zostałe dwa pokazy ratownictwa tonących: w BYDGOSZCZY i w GRUDZIĄDZU oraz w KRAKOWE bezpłatny 10-dniowy kurs szkoleniowy.
- W 1932 roku Stołeczny KOmitet Wychowania Fizycznego przy współudziale PZP zorganizował szereg pokazów pod hasłem "JAK PŁYWAĆ, SKAKAĆ I RATOWAĆ TONĄCYCH".
- W 1936 PZP zorganizował dla instruktorów pływania - 12 dniowy kurs ratowania tonących, który się odbył w Centralnym Instytucie Wychowania Fizycznego w Warszawie. Następne dwa kursy odbyły się 20.08.1938 roku w Warszawie i Gdyni.
- Po wyzwoleniu ratownictwo wodne staje się ponownie jedną z form reaktywowanego w 1945 roku Polskiego Związku Pływackiego.
- W 1947r. został powołany REFERAT RATOWNICTWA (pod przewodnictwem Maleszyńskiego, a następnie Brolla).
- W 1952 z inicjatywy mgr D. BOGAJEWSKIEGO (Kierownika Zakłądu Pływania AWF w Warszawie i działacza PZP) ratownictwo wodne wchodzi do programu nauczania w AWF (najpierw w Warszawie, póżniej we wszystkich Wyższych Szkołach Wychowania Fizycznego).
- W 1958 Warszawski Okręgowy Związek Pływacki (WOZP) zorganizował kurs dla ratowników wodnych na podstawie rozszerzonego programu obowiązującego w AWF.
- W 1958 roku PZP zorganizował w Katowicach kurs dla instruktorów ratownictwa (7-dniowy).
- W 1959 roku wprowadzone zostały jednolite legitymacje dla ratowników II i I klasy oraz instruktorów ratownictwa wodnego, ponadto wprowadzone zostały jednolite programy nauczania.
- W 1959 roku nakładem WOZP wychodzi drugie rozszerzone wydanie pracy "RATOWANIE TONĄCYCH" M. Witkowskiego.
- W latach 60-tych powstają samorzutnie organizowane społeczne drużyny ratowników wodnych (przede wszystkim w woj. białostockim i poznańskim).
- 11 kwietnia 1962 roku Zarządzeniem Nr 74 Przew. GKKFIT powołane zostało WODNE OCHOTNICZE POGOTOWIE RATUNKOWE.
- W listopadzie 1965 roku zwołany został PIERWSZY OGÓLNOPOLSKI SEJMIK WOPR, na którym wybrane zostały władze centralne:
*pierwszy KOMENDANT KOMENDY GŁÓWNEJ WOPR - W. PŁÓCIENNIK (następnie prezes ZG WOPR),
wiceprezesi:- ppłk J. BUCHALSKI
- Z. CENDROWSKI
- dr M. WITKOWSKI
- W 1967 roku WOPR uzyskuje osobliwość prawną; Po tej decyzji nastąpiła intensywna praca zarządów wojewódzkich.
- 20.04.1969 roku odbył się I KRAJOWY ZJAZD WOPR.
- W styczniu 1970 roku zostały wprowadzone nowe stopnie ratowników: młodszy ratownik, ratownik wodny, starszy ratownik oraz stopnie instruktorów: instruktor ratownictwa wodnego WOPR i instruktor - wykładowca WOPR.
W 1970 podczas kongresu FIS w Warpnie (Bułgaria) WOPR został przyjęty na poczet członków Międzynarodowej Federacji Ratownictwa Wodnego (od 1971 WOPR opłaca składki).
5 maja 1970 roku został ustalony Program Współdziałania MO i WOPR w zakresie bezpieczeństwa i porządku na wodach. - Lata 1969/72 obfitowały w wiele wydarzeń o zasięgu krajowym (weryfikacje, kursokonferencje, szkolenia, prelekcje) i międzynarodowym (współpraca z krajami: NRD, Bułgaria, NRF).
W okresie 30.06-2.07.1972r. odbyły się w CHRZANOWIE po raz pierwszy OGÓLNOPOLSKE ZAWODY RATOWNIKÓW WOPR.
W okresie powojennym można wydzielić następujące etapy działalności:
- od 1945 r. - okres przygotowawczy. Nieliczne próby organizowania szkolenia ratowników i ratownictwa wodnego.
- 1958-1969 r. - okres wzmożonego szkolenia ratowników przez PZP i jego agendy terenowe oraz od 1962 r. organizowanie się Wodnego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego i przygotowanie się do przejęcia całokształtu spraw związanych z ratownictwem wodnym w Polsce.
- od 1969 r. - okres najbardziej dynamicznego rozwoju pod względem organizacyjnym, propagandowym i szkoleniowym. 31 grudnia 1972r. WOPR liczył 30.682 członków w tym: 46 instruktorów wykładowców, 283 instruktorów ratownictwa, 428 starszych ratowników wodnych, 5.080 ratowników wodnych, 15.542 młodszych ratowników, 9.303 bez uprawnień; szeroka współpraca z innymi organizacjami: PZŻ, LOK, PZM, NW i inne.
ZJAZDY KRAJOWE WOPR (ZJAZD-najwyższa władza WOPR):
- I: 20.04.1969
- II: listopad 1973
- III: 19.03.1973
- IV: 18.04.1982
- V: 11-12.04.1987
- VI: 11.04.1992
- VII: 25-26.04.1998
